artikel

Vijf trends in biologisch assortiment

Foodtrends

De markt voor biologisch is aan het veranderen. Biologische kruidenierswaren groeien in omzet inmiddels harder dan biologisch vers. Foodmagazine, een van de iniatiefnemers van Foodvisie, zet de trends rond dit natuurlijke assortiment op een rijtje.

Vijf trends in biologisch assortiment
Foto: Ton Kastermans

Ook in 2017 zal de grootste groei in biologisch naar verwachting uit de supermarkten komen. Brancheorganisatie Bionext wijst op de positieve ontwikkelingen in de eerste helft van 2016 en tekende over 2015 18,5 procent omzetstijging in food retail op. Dat is ruim boven het marktgemiddelde van 11,5 procent. Steeds meer Nederlanders kopen biologische producten. In 2015 was er een stijging van ruim 3 procent. De index zit boven het marktgemiddelde, waardoor het aandeel biologisch stijgt. Volgens Bionext zat het omzetaandeel biologisch in supermarkten en de speciaalzaak samen in 2015 op ruim 4 procent.

Biologisch vers is niet langer de enige motor

Biologisch vers was altijd de motor achter de groei, maar groeit nu (iets) minder hard dan kruidenierswaren. Fruit en kaas nemen ongeveer de helft van de markt voor hun rekening, gevolgd door vleeswaren, kip en varkensvlees en brood en eieren. Door vergroting van het kw-aanbod bij supermarkten maken biologische kruidenierswaren een inhaalslag, met als groeitoppers snoep-chocolade-koek, ontbijtproducten, broodbeleg en koffie-thee-cacao.

Klein deel koopt consequent uit overtuiging

Negen van de tien Nederlanders koopt wel eens biologisch bij de supermarkt. Toch is het niet zo dat consumenten massaal overstappen op biologisch. Negen op de tien koopt het zo nu en dan, slechts een klein deel doet dat consequent vanuit overtuiging. Natuurlijk speelt de prijsafstand met reguliere producten. Die is wel kleiner geworden, maar blijft substantieel. Voor sommige producten is er ook niet genoeg biologisch areaal om de supermarkten te vullen. Zolang het principe van ‘de vervuiler betaalt’ niet in de prijzen wordt verrekend (eco-tax!) zal biologisch duurder blijven ten opzichte van gangbare, feitelijk te laag geprijsde, producten.

1. Concurreren

Biologische producten zullen zo niet kunnen concurreren op prijs. Met een kwalitatief hoogwaardig aanbod en een helder verhaal erbij zullen consumenten in de supermarkt sneller een keuze voor biologisch maken. Want zaken als ‘puur’, ‘back to basics’, ‘ambachtelijk’, ‘milieuvriendelijk’ en ‘van dichtbij’, waar veel bioproducten voor staan, zijn iets waar steeds meer consumenten naar op zoek zijn.

2. Van eigen bodem

In een wereld waar steeds meer met voedsel wordt gesleept, gaan consumenten meer waarde hechten aan de herkomst van producten en de productiewijze. Seizoens- en streekproducten vullen die behoefte in, deels zijn die van biologische oorsprong. Ze bieden transparantie en onderscheiden zich vaak in kwaliteit, omdat er ambachtelijker wordt geproduceerd en de oogst (dichtbij) plaats vindt, als het product op zijn top is. Steeds meer supermarkten voeren nu een beperkt assortiment. Bij Hoogvliet liggen de Groene Hart streekproducten. De lijn bestaat onder meer uit zuivelproducten die zo milieuvriendelijk mogelijk geproduceerd zijn door boeren en telers in de buurt en met zo min mogelijk toevoegingen. Er vallen ook biologische kazen onder. Een mooi voorbeeld van een product van eigen bodem tijdens de Bio-beurs waren naast talrijke (boeren)kazen en vlees(waren) de zeewierburgers van ProLaTerre. Wieren, ’groente uit de zee’, zijn zeer smakelijk en bevatten goede vetzuren en veel mineralen. Deze eerste biologische en vegan Zeewier Burger is gemaakt met zeewier uit de Oosterschelde. 

3. Back to basics

De belangstelling voor authentieke, ambachtelijke producten stijgt. De afzet van biologische producten profiteert hiervan, hoewel niet alles onder deze noemer een biologisch keurmerk draagt. Desembrood maakt een revival door. In de Randstad openen ‘slow brood’ bakkerijen die teruggrijpen op de pre-industriële broodbereiding met desem en lange rijstijden. Blijkens een groeiend aantal broodbakwebsites krijgen ook steeds meer consumenten de smaak van het broodbakken met desem te pakken. Ook fermenteren is in. De horecatop heeft deze oude bereidingswijze als eerste opgepakt. Het omzetten en langer houdbaar maken van voedingsmiddelen door inwerking van micro-organismen levert verrassend lekkere en gezonde producten op. Het haalt vergeten smaken en structuren naar boven. Consumenten gaan nu ook zelf experimenteren met fermenteren. Maken hun eigen kombocha, zuurkool en gaan bierbrouwen. In het kielzog stijgt het aantal zelfrokers en -worstmakers. Het gaat om trendsetters, wel hangt er een substantiële schil van consumenten omheen met interesse voor ‘back to basics’. Dit is een interessante, kapitaalkrachtige doelgroep voor supermarkten.

4. Puur

Steeds meer consumenten letten op toevoegingen in producten. Een waslijst aan ingrediënten wordt gewantrouwd en er wordt scherper gelet op het suiker- en zoutgehalte. Dit speelt biologische producten in de kaart, omdat er minder toevoegingen zijn toegestaan. Van oudsher vormen natuurlijke ingrediënten de basis van veel samengestelde producten en zijn smaakversterkers en kunstmatige aroma’s taboe. Dit kan er wel toe leiden dat de smaak van bioproducten soms behoorlijk afwijkt van de ‘referentie’. Enkele introducties die te zien waren op de Bio-beurs in Zwolle op 18 en 19 januari hadden ‘puur’ als uitgangspunt. De biologische ketchup van Your Organic Nature bevat geen toegevoegde suiker en is uitsluitend gemaakt van zongedroogde tomaten en specerijen. De Oyster Sauce Onoff wordt geproduceerd op basis van ingedikt oestervocht in plaats van kunstmatige oesteressence. De nieuwe soepenserie van Ekoland bevat vooral het hoofdingrediënt, zoals tomaat of champignon, en geen onnodige toevoegingen en minder zout.

5. Voorkeur voor vers

Hoewel er meer biologische kruidenierswaren worden verkocht, komt het gros van de omzet nog steeds uit vers. Dat is ook logisch. Consumenten maken bij vers sneller de koppeling met ‘dierenwelzijn, onbespoten, puur natuur en ambachtelijk’ en kunnen dan op biologisch uitkomen. Zo’n twee op de drie aankopen komen voor rekening van verse biologische zuivel, vlees(waren), groente en fruit, eieren en brood. Deze cijfers komen van GfK. Het marktonderzoeksbureau becijfert dat negen van de tien Nederlanders wel eens biologisch bij de supermarkt koopt. Opvallend is dat de penetratie hoger wordt met de leeftijd en gezinnen onderbesteden (prijs!). Van de jongeren koopt een op de vijf nooit bio-producten. De uitgaven aan biologisch in de supermarkt liggen volgens GfK rond de 70 euro per jaar. Hoe hard biologisch ook groeit, de absolute uitgaven vallen tegen. Afgezet tegen een supermarktomzet van bijna 36 miljard euro (CBL: 2015) is de totale biologische, Nederlandse markt van 1,3 miljard euro (Bionext: 2015) bescheiden.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels